Vrolijke dahlia’s over nare graffiti: ‘Met z’n allen maken we van iets negatiefs iets positiefs’

ZWOLLE - Kunstenaars en buurtgenoten Lonneke van Zutphen en Monique Lub hebben de graffiti op de zijgevel van het huis van Hillie en Frans Haveman weggewerkt achter een vrolijk kunstwerk met dahlia’s. Begin januari werd het huis op de hoek van de Dahliastraat en Assendorperstraat beklad met graffiti. “Zo groot, het leek wel de Nachtwacht”, zegt Frans Haveman. 

Lonneke en Monique zijn donderdag begonnen met het overschilderen, halverwege deze week verwachten ze klaar te zijn. “We zijn begonnen met een grondlaag, daarna komen de dahlia’s. Want het is wel een pand aan de Dahliastraat hè.” 

Het echtpaar Haveman woont vanaf 1977 op de hoek van de Assendorperstraat en de Dahliastraat en was wel wat gewend met graffiti. “Zeven jaar geleden zijn meerdere panden beklad”, vertelt Frans Haveman. “Met hulp van camerabeelden is toen een jongen uit Meppel opgepakt.” Maar voor het schoonmaken konden ze zelf opdraaien, vertelt Hillie Haveman. “Van een kale kip kun je niet plukken, zei de politie. Maar ze hebben wel geld om spuitbussen met verf te kopen.”

De graffiti die begin januari was ontdekt was van een andere orde dan alleen een ‘tag’, een handtekening. Frans Haveman ontdekte het. “Zo groot als de Nachtwacht. De politie zei dat er waarschijnlijk meerdere daders waren, dat er ook een paar op de uitkijk hebben gestaan.”

De voorstelling was in geel en blauw, met de tekst ‘Efes’ en ‘Haat mij dan’. “Wie schijft zoiets nou op?”, vraagt Hillie Haveman zich nog altijd af. Frans Haveman: “Die mensen hebben geen idee wat ze doen.”

Ook Monique Lub was ontdaan door die tekst. “Zo lelijk, echt, die haatteksten willen we hier niet.” Ze is kunstenaar en maakt sinds corona van de betonnen parkeerpaaltjes in de wijk met stoepkrijt kleine Peperbusjes. “Dat is een stuk vrolijker.” Frans Haveman wist dat ook, en vroeg haar in mei of ze met stoepkrijt iets aan de graffiti kon doen. Want als eigenaar van de woning moesten ze opnieuw zelf voor de schoonmaak opdraaien.

Twee dagen later had Monique met krijt dahlia’s over de graffiti heen getekend en bewerkt met haarlak om het te beschermen tegen regen. “Ik was blij dat ik wat kon doen. Het ergste was weg, ook die nare tekst. Maar je weet dat stoepkrijt niet permanent blijft zitten.”

Op Instagram kwam ze Lonneke van Zutphen tegen. Ze is kunstenaar en een van de initiatiefneemsters van Trotse Muren, een project voor muurschilderingen. Ze maakt al meer dan vijftien jaar muurschilderingen door het hele land. “Ik woon ook in de buurt en had de graffiti wel gezien. Ik was er verbolgen over, dit gaat veel te ver. Ik vind het ook zo sneu voor de mensen die hier wonen. Dus ik wilde meteen helpen.”

De kunstenaars hebben daarbij hun netwerk ingeschakeld. Lonneke: “Het voorbereiden is gratis gedaan door Gevelreiniging Zwolle en de anti-graffiticoating die er op komt, wordt gesponsord door Van Wijhe. Monique en ik doen het werk voor niets en de verf sponsor ik.”

Sinds ze aan het werk zijn hebben ze veel aanspraak. “Niet normaal”, lacht Lonneke. “Mensen roepen vanaf de fiets dat het er al een stuk beter uitziet, soms stoppen ze. De buurt is enthousiast, mensen komen kijken en bieden ons allerlei lekkers aan. Het is echt een mooi buurtproject geworden. Met z’n allen maken we van iets negatiefs iets positiefs.”

Hillie en Frans Haveman zijn in hun nopjes met de actie. “We zijn heel blij”, zegt Hillie Haveman. “Zo fijn dat ze dit doen.”