Zwolle krijgt met groene wijk Nieuw Harculo een ingetogen IJssel-front op plek oude centrale

ZWOLLE – In de Middeleeuwen wisten Kampen en Deventer te voorkomen dat Zwolle direct aan de IJssel kwam te liggen maar over een paar jaar gaat het tocht echt gebeuren: de stad krijgt een IJssel-front. De wijk Nieuw Harculo kijkt uit over de IJssel, maar niet zoals in Deventer of Kampen. “Het is meer andersom, de natuur toont zich aan de wijk, in plaats dat de wijk zich aan de natuur toont”, zegt wethouder Gerdien Rots. “Het wordt een ingetogen manier van wonen aan de IJssel.”

(door Joop de Haan)

De gemeenteraad stemde vorige week in met het Ruimtelijk Ontwikkelplan en Natuurontwikkelplan Nieuw Harculo, het gebied tussen de twee havens van de voormalige centrale Harculo. Dat besluit maakt de weg vrij voor volgende stappen: het opstellen van het omgevingsplan, het oude bestemmingsplan. “Als dat is vastgesteld kunnen er omgevingsvergunningen worden verleend en kan er gebouwd worden. We hopen eind 2026, begin 2027.”

Er komen zo’n vijfhonderd woningen, waarvan driehonderd grondgebonden. De andere tweehonderd zijn deels appartementen en deels bijzondere woonvormen, zoals Friends-woningen, genoemd naar de tv-serie. Dat zijn appartementen met gedeelde voorzieningen, zoals de woonkamer, keuken en badkamer.
De woningen worden energieneutraal en ook natuur inclusief, waar mogelijk wordt circulair gebouwd. “Het openbaar groen wordt natuurinclusief, bij de woningen komen voorzieningen voor vogels, vleermuizen en egels, we houden rekening met de dieren die er nu voorkomen.”

“Nieuw Harculo wordt echt een bijzondere plek, met veel natuur er omheen”, zegt Rots. “Een fantastische ligging aan de IJssel. De plek het grenst aan een Natura 2000-gebied, het IJssel-landschap.”

Het ontwikkelplan dat gaat over de woningen is geïntegreerd in het Natuurontwikkelplan. “Er is gekeken hoe we die natuur de woonwijk in kunnen trekken. Het hele gebied is achtenzestig hectare, maar we gaan vijftien hectare gebouwen.”

Tekst gaat verder onder de foto.

Sloop van Centrale Harculo. Foto: Pedro Sluiter

Tussen de woningen en de IJssel komt een nevengeul en een vogeleiland. “Rijkswaterstaat is bezig met het verbeteren van de waterkwaliteit van de IJssel. Ze gaan een nevengeul graven en daardoor ontstaat er een eiland, het vogeleiland. Dat gaan we teruggeven aan de natuur, daar kunnen allerlei vogelsoorten broeden en foerageren, er komen in principe geen mensen, Het gebied tegen de wijk aan wordt ontwikkeld als een natuurrijke uiterwaard. Tussen de woningen aan de dijk komt veel ruimte voor groen, dat gaat als groene vingers de wijk in. In het midden ligt het klimaatpark, dat echt als een grote gezamenlijke tuin ontwikkeld wordt en dat een verbinding wordt tussen de oost- en westkant.”

Dit noord-deel heeft meer volume, een referentie naar de voormalige industriële complexen die er hebben gestaan. “Maar het wordt lang niet zo hoog, maximaal vijf woonlagen. Architectonisch refereert dat wat meer aan het industriële deel.” In de Koelwaterhal van de voormalige centrale heeft Ronald Westerhuis zijn atelier. “De andere gebouwen krijgen functies, voor bedrijvigheid, kantoorruimte en winkeltjes. Er komt een plein voor kleinschalige evenementen. Het wordt ook een plek waar je niet alleen als bewoners graag komt maar voor alle Zwollenaren. De fiets- en wandelroutes vanaf het Oldenelerpark langs de IJssel gaan we verbeteren zodat het ook voor mensen uit Zwolle-Zuid en de hele stad een aantrekkelijk recreatief gebied wordt. Nieuw Harculo zelf wordt een heel eigen woonwijkje met eigen community. Mensen moeten zich echt Nieuw-Harculoër gaan voelen.”