Deltion-leerlingen in actie tijdens de clinic van Goalball Zwolle. Op de voorgrond de braille belijning, om de grenzen van het vak voelbaar te maken.
Deltion-leerlingen in actie tijdens de clinic van Goalball Zwolle. Op de voorgrond de braille belijning, om de grenzen van het vak voelbaar te maken. Foto: Pedro Sluiter

Omgekeerde inclusie: Goalball Zwolle wil uit ‘blindenhoekje’

· leestijd 2 minuten Sport

(door Mark de Rooij)

GOALBALL 

Het was een grote drempel voor Bas Brekelmans om zich aan te melden voor de sport Goalball. Hij is tenslotte niet blind, maar slechtziend. Om die drempel te verlagen wil de vereniging uit dat ‘blindenhoekje’. “We willen een inclusieve sport worden.”

“Quiet please...play... Out.” Het is rumoeriger dan normaal bij Goalball, maar dat is te verwachten bij een clinic voor eerstejaars Deltion-leerlingen van de MBO-opleiding Sport & Bewegen. Dat wil niet zeggen dat het spelletje niet serieus wordt genomen. Een aantal leerlingen gaat er zelfs helemaal in op, zoals Nick Kriest. “De variatie tussen positie kiezen, goed luisteren en gooien is wel leuk. In het begin is het moeilijk om positie te kiezen en om te weten waar je de bal naar toe gooit”, zegt de zeventienjarige leerling. “Het is wel leuk om eens te doen, maar niet elke week denk ik.”

Hij is niet de enige die er zo over denkt. ‘Leuk voor een keer’, is de veelgehoorde mening aan het einde van de eerste van in totaal vijf clinics op één dag. Brekelmans en voorzitter Michiel van den Berg hopen dat het niet bij die ene keer blijft. “We trainen iedere woensdagavond op Windesheim. Wees welkom”, geven zij de leerlingen nog mee.

Goalball Zwolle doet hard zijn best om zichtbaarder te worden. “Op 16 november gaan we naar Landstede en we geven ook nog clinics op Windesheim. Op 22 januari hebben we een vriendentoernooi waar iedereen met een eigen team aan mee mag doen.”

Brekelmans komt twee jaren geleden op de multisportdag voor visueel beperkten in aanraking met Goalball. Het is de enige teamsport voor blinden en slechtzienden naast vele individuele opties zoals airhockey, tandemfietsen en running blind. Wat hem aantrekt in goalball is de uitdaging van het balspelletje, het feit dat er ook niet-beperkte mensen aan meedoen en dat het een teamsport is.

Rinkelbal en skibril

Heel kort uitgelegd: twee teams van drie spelers zitten tegenover elkaar en verdedigen hun doel, waar de tegenpartij een rinkelbal probeert in te gooien. Het veld is negen meter breed en achttien meter lang. Beide helften van het veld zijn verdeeld in drie gebieden van drie meter. Een teamgebied, waarin de drie spelers zitten, een werpgebied en een neutraal gebied. De bal moet de grond hebben geraakt in het werpgebied, wat onderhands gooien noodzakelijk maakt. Omdat iedereen een skibril draagt zijn de omstandigheden gelijk voor zowel blinden, slechtzienden als goed ziende mensen. Goalball Zwolle zet nu nadrukkelijk in op het bereiken van die laatste groep.

Competitie

De verhuizing van Urk naar Zwolle, als zwaartepunt van de vereniging die eerder als GUVZ door het leven ging, moet ook bijdragen aan de expansie. De club heeft nu elf leden en daarvan zijn er twee, drie die goed kunnen zien. Er is ook een competitie, waar Goalball Zwolle aan meedoet. Een competitie van n totaal twaalf teams, uit Utrecht, Waalwijk, Nijmegen en Den Haag. “Corona heeft wat verenigingen de das omgedaan”, vertelt de slechtziende voorzitter Michiel van den Berg. “We hebben ook nieuwe aanwas nodig. Ik zag wel een aantal die het goed konden”, zegt Van den Berg hoopvol, met een schuin oog naar de leerlingen die de gymzaal na de anderhalf uur durende clinic verlaten.

Keuzevak aangepast sporten

Eelco Snijders is docent en begeleidt de eerstejaars Deltion-leerlingen van de opleiding Sport & Bewegen. Hij juicht de clinics toe. “We willen een breed beeld schetsen van wat er in de sport te doen is. Vanaf volgend jaar is er ook een keuzevak aangepast sporten”, vertelt Snijders, die ziet dat er steeds meer aanbod is voor mensen met een beperking in Zwolle. “Bij AV PEC is er aandacht voor, je hebt G-voetbal, G-korfbal, VG Sports.”

“Er is altijd een psychische drempel voor mensen met een beperking. Maar je ziet steeds meer inclusiviteit”, merkt ook Van den Berg. “Wij doen het andersom, hopen om meer (niet-beperkte) mensen te bereiken. Omgekeerde inclusie.” Met meer niet-beperkte mensen in de club wordt de drempel voor slechtzienden om mee te doen ook weer lager. “Het was voor mij een grote drempel om me aan te melden voor Goalball”, vertelt Brekelmans, die naar eigen zeggen ‘door een klein gaatje kijkt’. “Je wilt niet in dat ‘blindenhoekje’ worden gedrukt. Daarom willen we ook dat dit een sport voor iedereen wordt.”

Clinic Goalball Zwolle.
Clinic Goalball Zwolle.