Eindelijk vaste plek voor kunstwerk Necropolis

ZWOLLE – Bij het fietspad Holthagen, vlakbij camping Agnietenberg, is vorige week donderdag het kunstwerk Necropolis van kunstenaar Koos Kroon ingewijd. De creatie werd al op 30 mei geplaatst, maar toch was het een bijzonder moment voor Kroon. De sculptuur heeft eindelijk een vaste plek gekregen.

Kroon ontwierp het kunstwerk in 2004. Hij maakte een maquette en vervolgens werd het uitgevoerd door een constructiebedrijf. Het kunstwerk kreeg een plek in beeldenpark Anningahof. Omdat eigenaar Hib Anninga regelmatig de collectie van het beeldenpark ververst, werd het bouwwerk van Kroon na zo’n vijf jaar verplaatst naar Landgoed de Horte, dat de thuisbasis is van Landschap Overijssel. Zes jaar later moest Kroon opnieuw op zoek naar een nieuwe plek. “Voor de nieuwe directeur van Landschap Overijssel had kunst geen prioriteit”, aldus Kroon. Het kunstwerk kwam in de opslag in een weiland bij een werf terecht. 

Schenking

In 2016 bood Kroon het kunstwerk aan de gemeente Zwolle aan. Wethouder Monique Schuttenbel nam de schenking aan. Vervolgens kon de zoektocht naar een nieuwe plek beginnen. Dat was zeker niet eenvoudig. Verschillende locaties vielen af om diverse oorzaken of omdat Kroon de desbetreffende plek zelf niet zag zitten. “Toen ben ik rond gaan fietsen en heb ik voorstellen gedaan. Destijds is ook de huidige locatie naar voren gekomen en uiteindelijk kwam er groen licht. Het is logisch dat het een langdurige proces is geweest. Het vinden van een geschikte locatie vraagt nu eenmaal tijd”, aldus Kroon.

Onderzoek naar monumenten

Volgens de kunstenaar behoort het kunstwerk Necropolis tot een onderzoek naar monumenten. “Dan moet je denken aan obelisken en tempels. Ik zie vormen en daar ga je dan wat mee maken. De vormen die ontstaan maken duidelijk aan mij waar het over gaat en wat ik ontdek. Door de bouwwerken die ik maak, ontdek ik wat ik vind over monumenten. Dan ontdek je dat monumenten worden opgericht om herinneringen en historie te bewaren. Maar eigenlijk is het de actualiteit. Het beeld van de historie verandert steeds. We moeten kritisch nadenken hoe we met de geschiedenis omgaan”, aldus Kroon.

Bouwen

Kroon koos voor de naam Necropolis, een ander woord voor dodenakker, begraafplaats. Hij liet zich inspireren door een Romeinse begraafplaats bij het Turkse Bodrum. In het kunstwerk, 4,30 meter hoog, wordt het verleden verbeeld. Onderin ligt marmergrind. “Dat beeld ken ik van het graf van mijn opa en oma.” Het woord bouwen komt duidelijk naar voren in het kunstwerk. “Het verbouwen van gewassen op akkers, bouwland en het bouwen van huizen. Door een huis te bouwen maak je ergens je plaats. Je verbouwt op je bouwland om te eten en begraaft de doden op je akker. De bodem, de grond, moest er dus bij.” 

De hoge kolommen dragen sarcofagen. Dat zijn monumenten die herinneringen bevatten en het verleden bewaren. Tevens is dit beeld een verwijzing naar het einde van ons bestaan op aarde. De bodem, de akker, vormt een soort van tegenstelling met de hoog staande sacrofagen. De herinneringen, de gedachten, de ideeën en de akker als de werkelijkheid. Het denken tegenover het zijn, het aardse.

Kroon benadrukt dat het kunstwerk niet gaat over het verdriet van begraven. “Het gaat over herinneringen, dat heeft te maken met je eigen tijdigheid. Wat geef je door en wat geven monumenten door? Hoe wordt onze geschiedenis doorgegeven? Het bewaart herinneringen en wil eigenlijk de vraag stellen: welke herinneringen dan en hoe herinner ik me dat? En ons bestaan is eindig is de tweede laag die er heel duidelijk inzit.” 

Kunstwegenroute

Kroon is blij dat zijn kunstwerk nu een vaste plek heeft gekregen. Bijkomend voordeel is dat zijn werk onderdeel uitmaakt van de kunstwegenroute van 180 kilometer door Nederland en Duitsland. Necropolis is kunstwerk nummer 81 op deze route. “Dit kwam heel mooi uit. Zo konden ze route verder uitbreiden.” Stichting Kunstwegen zorgde samen met de gemeente Zwolle voor de nodige ondersteuning. “Ik heb de plaatsing gecoördineerd en gezorgd dat het technisch voor elkaar kwam. Na de plaatsing heb ik het verder uitgewerkt. Ik vind het mooi dat het kunstwerk een plek heeft gekregen op de route. Het is goed dat het verschijnt op de site van kunstwegen en deel uitmaakt van de route in plaats van dat er graffiti op wordt gesmeerd. Het is mooi dat het aandacht krijgt en ook goed wordt onderhouden.”